लगानी ल्याउनु ठूलो कुरा होइन, त्यो दिगो हुनु पर्छ, सुर्य नेपालका रवि केसीको अन्तर्वार्ता

आउटसोर्सिङ गर्नुको मुख्य कारण देशमा रहेको थुप्रै यस्ता उद्योगहरु छन् जुनमा लगानी भइसकेका छन् तर बजारीकरण र प्राविधिक ज्ञानको अभावले बन्द भएका छन् । उनीहरुको श्रम, पसिना, मेसिनरी लगानी भएको छ, त्यसलाई ‘रिभाइभ’ गरेर बजारीकरण र प्रविधि हामीले दिने र खेर गएको सम्पत्तिलाई उपयोग गर्दै सबैलाई रोजगारी दिइरहेका छौं । यसको ज्वलन्त उदाहरण सलाई उद्योगनै हो । अहिले चार/पाँच वटा सलाई उद्योग पुनः संचालनमा आएका छन् । पहिला सबै सलाई उद्योग बन्द भइसकेका थिए । 

सूर्य, शिखर लगायतको जुन ब्रान्डिङ थियो त्यो अमेरिका, खाडीलगायतका मुलुकमा लोकप्रिय थियो । यस्तो उत्पादनलाई आज आएर तथाकथित हेल्थ कन्सियसका कारण ७५ प्रतिशत र अहिले आएर ९० प्रतिशत चित्र राख्ने भनिएको छ । त्यसको कुनै औचित्य छैन । संसारभरिनै चुरोट लिगल प्रोडक्ट हो । संसारभरिनै त्यही रुपमा हेरिन्छ । स्वास्थ्य मन्त्रालय वा अहिले चुरोटका विरुद्धमा लागेका व्यक्तिहरु स्वास्थ्यप्रति सचेत छन् भने चुरोट नेपालमा २५ प्रतिशतले खान्छन् र ७५ प्रतिशतले चुरोट खादैनन् । यो समूहले २५ प्रतिशतलाई सुधार्न यत्रो लगानी गरेको छ  । 

अहिले जुन लबिङ छ, त्यसले पनि चुरोट पिउने भन्दा नपिउनेलाई असर गर्छ । पिउनेले जोखिम लिएर पियो तर नपिउने मानिसलाई त्यो तस्विर हेरेर मलाई पनि त्यस्तो भयो कि भन्ने त्रास फैलाइएको छ । यो सरासर स्वास्थ्य विरोधी काम हो । धुमपान स्वास्थ्यको लागि हानिकारक छ भन्ने कुरा जनतालाई सूतिच गर्नुपर्छ, त्रास फैलाउने होइन । यसलाई बरु कत्रो कत्रो प्याकेटमा ‘धुमपान स्वास्थ्यको लागि हानिकारक छ’ भनेर जनचेतना जगाउने हो, त्यो गरौं । ज्यान लिन्छ भन्ने हो भने २५ प्रतिशतले चुरोटपिउँछन् । त्यसो भए ७५ प्रतिशत जनता मर्दै मर्दैनन् त, २५ प्रतिशत मात्रै मर्छन् ? ७५ प्रतिशत मान्छेलाई रोगै लाग्दैन् ?  मेरो तात्पर्य चुरोट राम्रो हो, यसको प्रवद्र्धन गर्नुपर्छ भन्ने होइन ।

हामी उत्पादकका हिसाबले जुन जुन कुराहरु छन, त्यसलाई आत्मसात गरेका छौ । संचार माध्यममा विज्ञापन दिन हुँदैन भनेपछि सहर्ष स्वीकार गर्र्यौ । कुनैपनि कलेजको गतिविधिमा प्रवद्र्धन गर्न पाँइदैन भने पछि त्यसलाई पनि स्वीकार गर्यौ ।  जुन जायज छ, त्यसमा हामी एक सय प्रतिशत सहमत छौं, तर जुन नाजायज छ त्यसमा कसरी सहमत हुने ? जस्तो यहाँ चुरोट स्टिकमा बिक्री गर्न हुँदैन भन्ने नियम छ । कुनैपनि सार्वजनिक स्थलको एक सय मिटर वरपर चुरोट बिक्री गर्न हुँदैन । काठमाडौंमा सार्वजनिक स्थल साच्चिकै हेर्ने हो भने शहरभरी एउटा पसल पनि राख्न मिल्दैन । यो कुनै विचार गरेर लेखेको कानुननै होइन । देशको स्थिति, परिस्थितीलाई हेरेर ल्याएको कानुननै होइन । यो कानुन विशुद्ध निहित स्वार्थ लिएर बसेको मान्छेहरुले जर्वजस्ती ल्याएको हो । 

स्वदेशी मदिरामा गुणस्तर छैन भन्ने कुरामा म विश्वास गर्दिन् । तपाई कति पैसा तिर्नु हुन्छ ? तपाई ब्ल्याक लेभललाई पाँच हजार रुपैयाँ तिर्नु हुन्छ र स्वदेशी मदिरालाई हजार रुपैयाँ तिर्नुहुन्छ । पाँच हजार तिरेको मदिराको स्वाद हजार रुपैयाँमा खोज्नुहुन्छ भने त्यो हुनै सक्दैन । बजारमा विस्तारै विदेशी मदिरासँग प्रतिस्पर्धा गर्ने स्वदेशी मदिरा आइरहेका छन् । पछिल्लो समयमा आएको ओल्ड दरबार विदेशी ब्ल्याक लेभलभन्दा राम्रो छ ।